Seyahatler artık sadece valiz hazırlayıp yola çıkmak değil; aynı zamanda dijital bir sahnede rol almak gibi… Tatil fotoğrafları birer anıdan çok, “içerik” haline geldi. Birçok insan en güzel kareyi yakalamanın, en trend rotayı keşfetmenin peşinde. TikTok’ta izlenme rekorları kıran bir manzara, Instagram’da paylaşılan bir tabak yemek ya da gizli kalmış bir sokak, bir anda binlerce kişinin sıradaki durağı olabiliyor. Kısacası, sosyal medya seyahati sadece görünür kılmakla kalmıyor, yeniden kurguluyor.

Paris’teki meşhur sandviç dükkanı

Le Monde’da yayımlanan güncel bir haberde, Paris’in Rue Charlot sokağındaki Chez Alain Miam Miam isimli küçük bir sandviç dükkânı bu dönüşümün sembolü olarak gösterilmiş. İşletme sahibi Alain Roussel’in hiçbir pazarlama planı yok, sosyal medya hesabı yok denecek kadar az aktif, hatta bir iletişim stratejisi bile geliştirmemiş. Ama TikTok ve Instagram kullanıcılarının “Paris’in en iyi sandviçi” etiketiyle çekilen içerikleri milyonlarca kişiye ulaşmış. Sonuç olarak 70 yaşındaki işletme sahibininin küçük dükkanı, günde 400-500 sandviç satıyor, önü ise saatler süren kuyruklarla doluyor.

Turizmin yeni anayasası: Görünür olmak

Çoğu zaman bir destinasyonun popülerliği ise, doğal ya da kültürel değerinden çok, “Instagram’a ne kadar yakıştığıyla” ölçülüyor. Gezilecek yerlerin listesi artık bir influencer’ın önerdiği 10 maddelik içerikten ibaret. Fotoğraf çekilebilecek noktalarda, manzaranın tadını çıkarmaktan çok en iyi açıyı yakalama yarışı var. Bunu yadırgamak kolay ama göz ardı etmemek gerekiyor. Çünkü, sosyal medya, pandemi sonrası toparlanmada turizmin yeniden doğuşunun itici gücü oldu.

Anaïs Devaux’un TikTok Fransa’dan verdiği bilgiye göre, 2021’den bu yana seyahat içerikleri TikTok’ta %410 artmış. Sadece 2024 yılında Instagram’da iki milyona yakın seyahat paylaşımı yapılmış. Artık sosyal ağlar, turist rehberlerinin yerini almış durumda.

Peki ya yaratıcılık, keşif, yerel etkileşim?

Bu hızlı içerik tüketimi ve yeniden üretimi, turizmin “yavaş” yanlarını, yerel halkla teması, bilinmeyeni keşfetme heyecanını çoğu zaman gölgede bırakabiliyor. Bir lokmanın peşinde kilometrelerce gidip aynı kareyi yakalamak için saatler harcamak… Acaba bu, gerçekten deneyimlemek mi, yoksa sadece dijital bir performans mı?

Üstelik bu görünürlüğün arka planında, çoğu zaman fark edilmeyen bazı zorluklar da yaşanıyor. Örneğin meşhur sandviç dükkanına artan talep; tedarik zincirinde aksamalar, zaman zaman müşteri memnuniyetinde düşüş gibi sorunları beraberinde getirebiliyor. Yerel esnaf, artan kalabalığın mahalleye getirdiği gürültü ve karmaşadan şikâyetçi olabiliyor. Sosyal medyada bir anda parlamak, her zaman sürdürülebilirlik açısından kolay yönetilebilir bir süreç olmayabiliyor.

Sosyal medyanın gücünü daha bilinçli kullanmak

Yine de sosyal medya ile turizm ilişkisini bütünüyle eleştirmek de eksik olur. Bu mecralar, küçük işletmelere görünürlük sağlıyor, uzak bölgeleri erişilebilir kılıyor, gençlerin seyahat motivasyonunu artırıyor.

Öte yandan, sosyal medyayı yalnızca “görünmek” için değil, yerel kültürle daha derin bağ kurmak, bilinçli seçimler yapmak ve sorumlu turizm davranışlarını yaymak amacıyla kullanan gezginler de artıyor. Bazı içerik üreticileri, sürdürülebilir otelleri, yerel üreticileri, az bilinen rotaları tanıtarak sosyal ağların dikkatini bu alanlara çekiyor. Yani mesele yalnızca platform değil, onu nasıl kullandığımız.

Turizmin geleceği, artık sadece nerelere gittiğimizle değil, nasıl gittiğimiz, kimleri görünür kıldığımız ve hangi değerleri yaygınlaştırdığımızla şekillenecek. Sosyal medyada görünür olmakla sorumluluğun bilinci arasında kurulan denge, geleceğin turizm anlayışını da belirleyecek…

Kaynak: Le Monde